18 kwietnia 2020 weszła w życie ustawa z 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (dalej: Ustawa), która wprowadziła szereg dodatkowych uregulowań składających się na tzw. Tarczę Antykryzysową. Ustawa przewiduje możliwość ekstraordynaryjnego trybu wejścia na teren nieruchomości, na których znajduje się infrastruktura przesyłowa służącą zapewnieniu usług telekomunikacyjnych, energii elektrycznej, wody, gazu i odprowadzania ścieków.

 

CEL REGULACJI

 Ustawodawca zauważył potrzebę odformalizowania zasad dostępu do nieruchomości obciążonych infrastrukturą przesyłową w czasie stanu zagrożenia epidemicznego, epidemii i stanu wyjątkowego celem dokonania remontów, konserwacji czy usuwania awarii. Obecnie właściciele tego typu sieci i urządzeń spotykają się z sytuacjami, w których wejście na nieruchomość w celu przeprowadzenia niezbędnych czynności serwisowych lub napraw awarii jest niemożliwy z uwagi na zamknięcie nieruchomości czy brak kontaktu z jej właścicielem. Taka sytuacja uniemożliwia dokonanie czynności, od których zależy ciągłość świadczenia usług, które w obecnej sytuacji są szczególnie potrzebne. Infrastruktura ta zasila szereg instytucji użyteczności publicznej (m.in. szpitali, inspekcji, służb, straży), ale ma także niebagatelne znaczenie dla obywateli, którzy ze względu na sytuację epidemiologiczną przebywają we własnych domach i nieprzerwane dostawy wody, prądu, Internetu czy innych tego rodzaju usług mają dla nich podstawowe znaczenie.

 

 

PROCEDURA

Ustawa dodała do obowiązującej już ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych kluczowy przepis art. 11e. Wedle Ustawy, właściciel infrastruktury przesyłowej, jeżeli zamierza wejść na teren nieruchomości nie będącej w jego władaniu, w pierwszej kolejności powinien zwrócić się o wyrażenie zgody na dostęp do nieruchomości przez jej właściciela, użytkownika czy zarządcy. Jeżeli zgoda nie zostanie wyrażona, bądź nie ma możliwości skontaktowania się z wyżej wskazanymi podmiotami, właściciel urządzeń przesyłowych może wystąpić z wnioskiem do właściwego miejscowo komendanta Policji o asystę funkcjonariuszy Policji, w celu umożliwienia wejścia lub wjazdu na teren nieruchomości (w tym także do budynków), również z użyciem środków przełamujących istniejące zabezpieczenia, w celu przeprowadzenia czynności niezbędnych dla ciągłości świadczenia usług, w tym w zakresie prac budowlanych. Asysta funkcjonariuszy Policji jest udzielana niezwłocznie (czyli w terminie realnym, mającym na względzie okoliczności miejsca i czasu – zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego), przy czym celem działania policjantów jest zapewnienie uczestnikom czynności poszanowania ich godności i zachowania porządku. Do wniosku kierowanego do komendanta Policji należy dołączyć dowód potwierdzający odmowę, którego formy Ustawa jednak nie określa. Wydaje się, że najbezpieczniejszym dowodem potwierdzającym odmowę wejścia na teren nieruchomości będzie wniosek w formie pisemnej, na którym właściciel, użytkownik czy zarządca może oświadczyć, że nie wyraża na to zgody. Jeżeli właściciel, użytkownik czy zarządca odmówi podpisania wniosku bądź kontakt z nim będzie niemożliwy, najbezpieczniejszym rozwiązaniem będzie umieszczenie przez przedsiębiorcę przesyłowego na wniosku oświadczenia o tej okoliczności.

Ustawa nie przewiduje jaki rodzaj prac może dokonać przedsiębiorca przesyłowy, mają to być jednak działania niezbędne dla zachowania ciągłości usług, w szczególności czynności serwisowe i usuwanie awarii. Z czynności podjętych przez przedsiębiorcę przesyłowego sporządza się protokół w trzech egzemplarzach, ze wskazaniem terminu i czasu zdarzenia, opisem przeprowadzonych prac oraz podpisami przedstawiciela właściciela urządzeń oraz funkcjonariusza Policji. Właściciel infrastruktury lub urządzeń po wykonaniu niezbędnych czynności ma obowiązek zabezpieczenia nieruchomości, w tym budynku przed dostępem osób niepowołanych, niezwłocznego poinformowania jego właściciela, użytkownika lub zarządcę o zaistniałym stanie faktycznym, ewentualnie do naprawienia szkód, o ile powstały w związku z prowadzonymi czynnościami.

W przypadku, gdy nieruchomość lub budynek są objęte ograniczeniem dostępu osób z uwagi na działania podejmowane w związku ze zwalczaniem COVID-19, procedura jest taka sama, przy czym wejście lub wjazd na teren takiej nieruchomości lub budynku jest możliwy po uzgodnieniu niezbędnych środków bezpieczeństwa z właściwym Powiatowym Inspektorem Sanitarnym.

 

słupy

 

CZAS OBOWIĄZYWANIA

Nadzwyczajny tryb wejścia na teren nieruchomości przez przedsiębiorcę przesyłowego został przewidziany na czas stanu zagrożenia epidemicznego, stanu epidemii i stanu wyjątkowego, który ogłasza i odwołuje, w drodze rozporządzenia, minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw administracji publicznej, na wniosek Głównego Inspektora Sanitarnego. Rozporządzenia wprowadzające powyżej wskazane stany wchodzą w życie z dniem ich ogłoszenia.

Z Ustawy nie wynika jednak przez jaki okres czasu przedsiębiorcy przesyłowi będą mogli korzystać z nadanego im uprawnienia. W związku z tym pojawia się pytanie, co w sytuacji, gdy przedsiębiorca przesyłowy lub firma działająca na jego zlecenie korzystając z nadzwyczajnego uprawnienia wejdzie na teren nieruchomości, rozpocznie niezbędne prace, a stan epidemii zostanie odwołany? Ustawa nie zawiera przepisów przejściowych, które odpowiadałyby na to pytanie, niemniej jednak można domniemywać, że w przypadku odwołania stanu, przedsiębiorcy przesyłowi będą mogli dokończyć rozpoczęte prace zważywszy na zasadę racjonalnego ustawodawcy. W związku z czym, jeżeli ktoś rozważa skorzystanie z regulacji to najlepiej podjąć działania niezwłocznie.

 

Założenia regulacji są trafne, ponieważ mogą usprawnić dokonanie prac remontowych czy usuwanie awarii w obecnej sytuacji epidemiologicznej. Regulacja zawiera jednak kilka niedoprecyzowanych rozwiązań, począwszy od tak prozaicznej kwestii jak forma dowodu odmawiającego wstępu na teren nieruchomości bądź fakt, czy Policja jako organ właściwy w tej procedurze będzie chciała i przede wszystkim mogła w obecnej sytuacji współdziałać, w związku z czym w praktyce zastosowanie regulacji może okazać się problematyczne.

 

Link do Ustawy: http://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20200000695/O/D20200695.pdf

Link do uzasadnienia do Ustawy: http://orka.sejm.gov.pl/Druki9ka.nsf/0/153C73E24F9CC9CDC125854300456AEB/%24File/330.pdf

 

W razie pytań lub wątpliwości związanych z powyżej opisaną regulacją zapraszamy do kontaktu !